Ibadhi.com
FATAWA

FATAWA (478)

Itikadi

Itikadi (54)

 
Fiqhi - Fatwa Za Sala

Fiqhi - Fatwa Za Sala (414)

Tafsiri Za Fatawa Za Mufti Al-Khalili Na.Sh.Juma Al-Mazrui

Tafsiri Za Fatawa Za Mufti Al-Khalili Na.Sh.Juma Al-Mazrui (0)

 

Fatawa Za Saumu.

[cincopa A8GAY38xzzxZ]

 

Fatawa Za Sala.

[cincopa AMAA72MYzTKW]

 

Fatawa Za Haji.

[cincopa AEFAP1M-zTxV]

Asalamu alaykum wa barakatuh

Naam ndugu zangu nauliza, jee! nyinyi IBADHI mnalichukulia kuwa ni lipi lile kundi lililo ongoka kati ya yale 73 au kwenu hamukuipokea HADITHI hii?

JAWABU:

Hadithi ya kugawika umma wa Kiislamu makundi 73 imethibiti kwetu, ameipokea Imam Rabii bin Habib Allah amrehemu, kutoka kwa Sheikh wake Imam Abu Ubaidah Allah amrehemu, naye kaipokea kutoka kwa Sheikh wake Imam Jabir bin Zaid Allah amridhie, naye kaipokea kutoka kwa Sheikh wake Sahaba Abdullahi bin Abbaas Allah amridhie, naye kaieleza katika maneno ya Mtukufu wa Daraja Mtume Muhammad S.A.W. 

"سَتَفْتَرِقُ أُمَّتِي عَلَى ثَلاَثٍ وَسَبْعِينَ فِرْقَةً كُلُّهُمْ إِلَى النَّارِ مَا خَلاَ وَاحِدَةً نَاجِيَةٌ، وَكُلُّهُمْ يَدَّعِي تِلْكَ الْوَاحِدَةَ"

"Utagawika umati wangu katika makundi sabiini na tatu, wote wataingia motoni isipokua moja litaokoka, na kila moja litadai kuwa ndilo hilo moja (litakalo okoka)."

Na ukahika wa kuwa moja tu ndilo litakalo okoka umekuja katika Quraani tukufu, amesema Allah mtukufu:

((وَمَن يُشَاقِقِ الرَّسُولَ مِن بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُ الْهُدَىٰ وَيَتَّبِعْ غَيْرَ سَبِيلِ الْمُؤْمِنِينَ نُوَلِّهِ مَا تَوَلَّىٰ وَنُصْلِهِ جَهَنَّمَ ۖ وَسَاءَتْ مَصِيرًا)) 

((Na yoyote atakayepingana na Mtume baada ya kubainikiwa na uongofu na akafuata siyokua njia ya Waumini tutamuelekeza atakakoelekea na tutamfikisha jahannamu nayo ni mafikio mabaya sana.)) [Annisaa 115]

Na amesema:

((فَمَاذَا بَعْدَ الْحَقِّ إِلَّا الضَّلَالُ))

((Basi kuna kipi baada ya haki isipokua upotevu tu)) [Yunus 32].

Kwa hiyo njia ya Waumini ni moja tu, nayo ndiyo njia ya uongofu uliosimama kwa mabainisho ya haki kwa dalili, nayo ndiyo haki ambayo kutafautiana nayo baada ya kubainikiwa na uongofu wake kutakua ni upotevu bila shaka yoyote. 

Na sisi tunasema: Kwa mujibu wa ilivyodhihiri kwetu ni kuwa njia hiyo -katika yale ambayo Waislamu wametafautiana ndani yake na ambayo ni lazima haki iwe kwa upande mmoja tu bila mwengine- ni ile waliyopo Waislamu wa Madhehebu ya IBADHI katika mafundisho yao, wala hatuna shaka katika hili, basi imetudhihirikia kuwa kila mwenye kutafuatina na ITIKADI YA IBADHI baada ya kubainikiwa na uhaki wake huyo atakua anafuata njia isiyokua ya waumini na atakua katika batili bila shaka yoyote, na lau ingalidhihirika kwetu kuwepo ITIKADI ya Madhehebu nyengine isiyokua IBADHI kuwa ndiyo haki basi tusingaliridhia nafsi zetu kuwa kuni za Jahannamu.

Na kuhusisha kwetu ITIKADI bila FIQHI hakumaanishi kuwa FIQHI yake ni dhaifu au batili, lakini kunamaanisha kuwa ITIKADI ndio asili ambayo migawiko ya msingi ya kupotezana baina ya Madhehebu tafauti imepatikana ndani yake, ama FIQHI uwanja wake ni mpana, na ndani yake kuna wasaa mkubwa wa kutafautiana.

Na sababu za kuwa IBADHI ndiyo haki na njia ya waumini ni:

1. Kushikamana uwepo wake kizazi kwa kizazi katika kila karne bila kukatika kuanzia karne ya mwanzo mpaka hivi leo.

2. Kujishika kwake vizuri na Kitabu ch Allah (Quraani Tukufu) na Sunna ya Mtume Muhammad S.A.W.

3. Kutokubali kupingana na Quraani tukufu kwa hali zote.

4. Kusalimika kwake na itikadi pofu -au mfano wake- ambazo Allah amezieleza kuwepo kwa umma zilizopita katika Kitabu chake.

5. Kusalimika kwake na wimbi la kupendelea Madhalimu waovu waliojitosa katika bahari ya kumuasi Allah mtukufu, si kwa kuwapa matarijio bila kutubia wala kukubali kushiriki katika dhulma zao ikitokezea wao kuhukumu jamii kiutawala.

6. Kuwepo kwake katika nafasi yenye usalama katika yale yaliyoingiwa na tafuati za Kimadhehebu.

7. Kutoinyima Akili haki yake kwa kuheshimu malazimisho yake katika kukubali yanayolazimika kiakili na kukataa yasiyowezekana kiakili. 

8. Kuheshimu tafauti inapotokezea bila kutumia ubabe na fujo bali dalili ndizo pekee zitakazobainisha haki.

9. Kukubali kwake haki kwa asiyekua Muibadhi iwapo itathibiti kwa dalili kuwa ni haki.

Wabillahi Taufiiqi.

Asalamu alaykum

Suali La Kwanza:

Ningependa kufahamu nyinyi IBADHI mnaitakidi kwamba ALLAH MTUKUFU hayuko mbinguni.

Je! NABII MTUKUFU (s.a.w.w) alipoenda israa na miiraj kukabidhiwa SWALAA si dalili ya kua ALLAH yuko huko au vipi ?

Suali la pili:

Kuna hii Hadithi ambayo imepokelewa SUNI na SHIA ya VIZITO VIWILI. Kwamba Nabii (s.a.w w) katika HIJA ya kuaga aliusia kwamba viwili hivyo watu washikana navyo kuwa hawatapotea milele.

Suni wanasema Quran na suna, Shia wanasema Quran na Ahlulbayt.

Je nyinyi IBADHI mmeipokea vipi ? ! Nakama Ahlilbayt wapo Maifafanua vipi ndugu ?

JAWABU:

Waalaykum salam wa rahmatullahi wa batakatuh.

Maibadhi hatumdhibiti Allah kwa sehemu, si mbinguni wala ardhini wala popote, kwa sababu yeye si kiumbe wala hasifiki kwa lenye lazimisho la kuhitajia, neno letu kuhusu uwepo wa Allah ni kuwa uwepo wake umejitegemea kidhati, kwa hiyo uwepo wa viumbe na ukosekanaji wa viumbe hauathiri chochote kwa Allah mtukufu; kwa sababu yeye ndiye wa Mwanzo kabla ya viumbe vyote ambavyo ni sehemu na wakati na viathiriwa vya sehemu na wakati.

Allah si dhatimwili; kwa hiyo sisi tumtakasa na malazimisho ya mwili, hatumuulizii kwa wapi, wala nje, wala ndani, wala kuunganyika, wala kutengana, neno letu tunasema: Uwepo wa sehemu na ukosekanaji wa sehemu ni sawa mbele ya Allah.

Ama suala la Israa na Miiraji halikua kwa ajili ya kuonana na dhati ya Allah mtukufu, bali ni kama ilivyoelezwa wazi wazi katika Quraani kuwa ni kuona ishara kuu za Allah mtukufu, kwa hiyo haina maana ya kuwa Mtume s.a.w. alikwenda pahala ambapo Mungu yupo -haasha lillaahi- ametakasika Allah na uwepo wa ndani ya sehemu.

Ama suala la vizito viwili.

Imekuja katika Musnad Imaam Rabii bin Habiib Allah amrehemu:

Abu ‘Ubaydah kasema, “Imenifikia kutoka kwa Mjumbe wa Allah (S.A.W.) ya kwamba, kasema:

«خَلَّفْتُ فِيكُمْ مَا إِنْ تَمَسَّكْتُمْ بِهِ لَنْ تَضِلُّوا أَبَدًا كِتَابَ اللَّه عَزَّ وَجَلَّ فَمَا لَمْ تَجِدُوهُ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَفِي سُنَّتِي، فَمَا لَمْ تَجِدُوهُ فِي سُنَّتِي، فَإِلَى أُوْلِي الأَمْرِ مِنْكُمْ».

"Nimewaachieni ambacho ikiwa mtashikamana nacho hamtapotea kamwe, Kitabu cha Allah Mtukufu, na msichokiona katika Kitabu cha Allah, basi katika Sunna yangu (na ikiwa pia) hamkuona kwenye Sunna yangu, (basi angalieni) kwa wasimamizi wa mambo yenu (Maulamaa na Viongozi waadilifu)”.

Pia imekuja Riwaya ya pili:

Abu Ubaydah, kutoka kwa Jaabir bin Zayd, kutoka kwa Ibn Abbas (R.A.A.), kutoka kwa Mtume wa Allah (S.A.W.) kasema:

«إِنَّكُمْ سَتَخْتَلِفُونَ مِنْ بَعْدِي فَمَا جَاءَكُمْ عَنِّي فَاعْرِضُوهُ عَلَى كِتَابِ اللَّهِ فَمَا وَافَقَهُ فَعَنِّي وَمَا خَالَفَهُ فَلَيْسَ عَنِّي».

“Hakika nyinyi mtatofautiana (mtakhitilafiana) baada yangu, (basi) kitakachokujieni kutoka kwangu (Hadithi  na Athari zilizoegemezwa kwa Mtume wa Allah (S.A.W.) ) kilinganisheni na kitabu cha Allah, kile kitakachowafikiana nacho, basi kimetoka kwangu, na kile kitakachokwenda kinyume nacho, basi hakitokani na mimi”.

Hizi ndizo riwaya zetu katika maudhui hii.

Zinduka kuwa Kuna kile ambacho hakipingani wala hakikubaliani, hicho tunahakilisha kwa kuchunguza sanadi yake na matni yake.

Na haya tuliyojishika nayo ndiyo yanayokubaliana na Kitabu cha Allah mtukufu katika neno lake:

﴿يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنوا أَطيعُوا اللَّهَ وَأَطيعُوا الرَّسولَ وَأُولِي الأَمرِ مِنكُم فَإِن تَنازَعتُم في شَيءٍ فَرُدّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسولِ إِن كُنتُم تُؤمِنونَ بِاللَّهِ وَاليَومِ الآخِرِ ذلِكَ خَيرٌ وَأَحسَنُ تَأويلًا﴾ [An-Nisâ': 59] 

Enyi mlio amini! mt'iini Allah, na mt'iini Mtume na wenye madaraka katika nyinyi. Na mkizozana katika jambo basi lirudisheni kwa Mwenyezi Mungu na Mtume, ikiwa mnamuamini Mwenyezi Mungu na Siku ya Mwisho. Hayo ndiyo bora zaidi na ndiyo yenye mwisho mwema.

Wabillaahi taufiiqi.

Asalamu alykum wa rahmatullahi wa barakatuh.

Allah ameridhia kwetu kufuata Assaabiquna Al-Awwaluun (Masahaba wa mwanzo waliotangulia) katika Muhajirina na Ansaar, jee! kupitia itikadi yenu Maibadhi -bila kurefusha- munaweza kutueleza fungamano lenu na Masahaba hawa kwa kuchukua kutoka kwao na kwa fahamu yao?

JAWABU

Kusifiwa Masahaba -Allah mtukufu awaridhie- ni kwa sababu ya kuukubali Uislamu kwa kufuata maamrisho yake na kuepuka makatazo yake na kuyaenzi mafundisho yake, kwa hiyo Masahaba wa mwanzo Waliotangulia katika nini? Bila shaka ni katika kumtii Allah na Mtume wake S.A.W. na waliowafuata Masahaba hao katika nini? Bila shaka ni katika kumtii Allah na Mtume wake S.A.W. na hilo ndilo fungamano kuu linalotukusanya sisi na wao, unatukusanya Uchamungu na utiifu wa kumtii Allah mtukufu na Mtume wetu S.A.W., inatukusanya Itikadi isiyokubali kuwapendela Mafasiki na Madhalimu, inatukusanya Quraani tukufu.

Kutokana na hapo yoyote anayejitoa nje ya utiifu wa Allah na Mtume wake baada ya kuamini kwake huyo hayumo katika maridhio ya Allah mtukufu isipokua kama atatubia.

Wallahu aalamu.

Wabillahi taufiqi.

Asalamu alaykum wa rahmatullahi wa barakatuh.

Tunataka kujua ni ipi hukumu ya Mashia kwa mujibu wa mafundisho ya Ibadhi?

JAWABU:

Mashia wamegawika lakini wote wanakusanyika katika kumnyanyua daraja Imam Ali bin Abi Talib R.A. zaidi ya Masahaba wote, ni wengi wao -kama si wote- wanaitakidi kuwa Imam Ali ni maasuum -yaani amehifadhika na kufanya kosa-, na hapa ndipo tunapowaona kupotea kwao, kwa sababu makosa yalipatikana kwa Imam Ali bin Abi Talib pale alipokubalia wito wa Tahkiim uliotoka kwa Muawiyah bin Abi Sufiyan na kundi lake ambalo hakuna shaka yoyote kuwa ni kundi la waasi kwani ndilo lililomuua Ammaar bin Yaasir R.A. na Mtume S.A.W. amesema: ((Ammaar atauliwa na kundi la waasi)), na wito huo wa Tahkiim ulimuingiza Imam Ali katika makosa ya kuvunja hukumu ya Allah tukufu ya kulipiga vita kundi la waasi hadi lirejee katika amri ya Allah ambayo kwa kuasi kwao amri hiyo umepatikana uasi wao na wakastahiki kupigwa vita, pia kosa la kumthibitisha Muawiyah katika uadui dhidi ya Ukhalifa ambao ni amana katika mikono ya Ali bin Abi Talib, na hayo ndiyo yaliyowapelekea Salafu wetu wema Ahalu Naharawani -Allah awaridhie- kujitoa katika safu ya Imam Ali; kwani waliona kubakia katika safu yake ni kusadia katika dhambi na uadui nako kumekatazwa na Allah mtukufu, pia ni kuingia katika utiifu wa kiumbe kwa kumuasi Muumba, nako pia kumekatazwa katika Uislamu, kwa hiyo wakaiacha safu yake na kujichagulia Kiongozi kwa njia ya Shuuraa naye ni Imam Abdullahi bin Wahbi Al-Raasibi R.A. kisha wakajichagulia mji wa Naharawani ambapo baada ya Imam Ali kupinga matokeo ya Tahkiim baina yake na Muawiyah akafanya kosa jengine la kuwapiga vita Ahalu Nahrawani kiuadui na dhulma, na baada ya hapo hakuweza tena kuelekeana na Muawiyah, na Ukhalifa ukaanguka kwa makosa hayo yaliyotokezea, na hapo ukaanza Utawala wa Bani Umayyah ambao haukujua njia ya uadilifu wala huruma, wakabakia Mashia ni wenye misiba ya Hussein ya kuomboleza kusikomalizika, na wakaingia katika mkondo wa kutukana ovyo Masahaba wa Mtume S.A.W. bila ya haki, na kuwalengea tuhumahewa Wake wa Mtume S.A.W. Mamama wa Waumini Bi Aisha Bi Hafsa Allah awaridhie , na wakaleta katika dini yao mambo ya ajabu ajabu ambayo hayana nafasi katika Uislamu.

Juu ya yote hayo Maulamaa wetu hawajawatoa Mashia nje ya Uislamu, ingawa wamewaona kuwa ni wapotevu na wabatilifu.

Amesema Sheikh Abu Bakar Ahmed Al-Kindi r.a.:

وعلى من جاحد هذه القاهدة فارق المسلون الروافضَ وخالفوهم، وشهدوا عليهم بالكفر كفر نفاق لا كفر شرك؛ إذ هم مخطؤون في التأويل لا التنزيل؛ ونحن من جميع أولئك براء وبالله التوفيق.

"Na kwa sababu ya kupinga msingi huu, Waislamu wamejitenga na Maraafidha (Mashia wapingaji wa Ukhalifa wa asiyekua Ali bin Abi Talib na kizazi chake) na wakatafautiana nao, na wakawashudia kwa ukafiri, ni ukafiri wa kinafiki si ukafiri wa kishirikina; kwani wao wamekosea katika taawili na sio katika tanziili, na sisi tunajitenga na wote hao. Na taufiqi ni ya Allah." [Jauhar Muqtassir 133]

Wallahu aalamu.

Asalamu alaykum wa rahmatullahi wa barakatuh.

Anasema Allah mtukufu katika Suuratu Maryam:

وَإِن مِّنكُمْ إِلَّا وَارِدُهَا ۚ كَانَ عَلَىٰ رَبِّكَ حَتْمًا مَّقْضِيًّا * ثُمَّ نُنَجِّي الَّذِينَ اتَّقَوا وَّنَذَرُ الظَّالِمِينَ فِيهَا جِثِيًّا

((Na hakuna yoyote katika nyinyi ila atauingia, limekua hilo kwa Mola wako ni pitisho imeshapitishwa * kisha tutawaokoa wale waliomcha Allah na tutawaacha Madhalimu humo wakiyayatika)) [Maryam 71-72]

Jee! Waislamu wataingia Motoni pamoja na Madhalimu kisha watatolewa?

JAWABU:

Bila shaka adhabu ya akhera inawahusu Makafiri peke yao, ni sawa ukafiri wao uwe wa kishirikina ambao unawahusu Washirikina, au uwe ukafiri wa neema wa kinafiki ambao unawahusu Waislamu Mafasiki waliokufa bila kutubia, wote hao ukafiri umewakusanya kama ulivyowakusanya ufasiki na udhalimu.

Ama Waislamu Wachamungu wao siku hiyo ya Kiama watakua katika amani kamili hawafikwi na khofu wala huzuni yoyote, anatuambia Allah mtukufu:

إِنَّ الَّذِينَ سَبَقَتْ لَهُم مِّنَّا الْحُسْنَىٰ أُولَٰئِكَ عَنْهَا مُبْعَدُونَ * لَا يَسْمَعُونَ حَسِيسَهَا ۖ وَهُمْ فِي مَا اشْتَهَتْ أَنفُسُهُمْ خَالِدُونَ * لَا يَحْزُنُهُمُ الْفَزَعُ الْأَكْبَرُ وَتَتَلَقَّاهُمُ الْمَلَائِكَةُ هَٰذَا يَوْمُكُمُ الَّذِي كُنتُمْ تُوعَدُونَ 

((Hakika wale waliotanguliwa kupata wema utokao kwetu, wao hao wataepushwa nao (huo moto) * hawatasikia hata sauti yake, nao katika yanayotamaniwa na nafsi zao watabakia * haitawahuzunisha fazaa kuu, na watakutana na Malaika: Hii ndiyo siku yenu muliyokua mukiahidiwa)) [Al-Anbiyaa 101-103]

Vilevile Allah mtukufu anatuambia:

يَوْمَ لَا يُخْزِي اللَّهُ النَّبِيَّ وَالَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ ۖ 

((siku ambayo Allah hatawadhalilisha Nabii na walioamini pamoja naye)) [Tahriim 8]

Na yeye ametuambia kupitia ndimi za waja wake wema:

رَبَّنَا إِنَّكَ مَن تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ أَخْزَيْتَهُ ۖ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنصَارٍ

((Ewe Mola wetu hakika wewe yule utakaemuingiza Motoni kwa hakika huyo umemdhalilisha, na Madhalimu hawana kabisa wa kuwanusuru)) [Aala Imraana 192]

Ama kuhusu Aya za Suuratu Maryam Allah mtukufu anatueleza katika sura hiyo hiyo:

يَوْمَ نَحْشُرُ الْمُتَّقِينَ إِلَى الرَّحْمَٰنِ وَفْدًا * وَنَسُوقُ الْمُجْرِمِينَ إِلَىٰ جَهَنَّمَ وِرْدًا 

((Siku tutakapowakusanya wachamungu wakiwa kwa Allah ni wakirimiwa * na tutawapeleka waovu katika Jahannamu kuiingia)) [Maryam 85-86]

Kwa hiyo wachamungu ni wakirimiwa wa Allah hivi atawakirimu kwa kuwaingiza Motoni? Hapana kisha hapana, bali atawakirimu kwa amani iliyotimia na mazuri ya kufurahisha nafsi zao.

Kutokana na hapo, pale Allah aliposema:

وَإِن مِّنكُمْ إِلَّا وَارِدُهَا ۚ كَانَ عَلَىٰ رَبِّكَ حَتْمًا مَّقْضِيًّا * ثُمَّ نُنَجِّي الَّذِينَ اتَّقَوا وَّنَذَرُ الظَّالِمِينَ فِيهَا جِثِيًّا

((Na hakuna yoyote katika nyinyi ila (huo moto) atauingia, limekua hilo kwa Mola wako ni pitisho imeshapitishwa * kisha tutawaepusha Wachamungu na tutawaacha Madhalimu humo wakiyayatika)) [Maryam 71-72]

alikua anawambia wakusudiwa maalumu kwa namna ya kuwageukia (Al-Iltifaatu) na wakusudiwa hao ni wapinga ufufuo wa Akhera anatumbia Allah amtukufu:

وَيَقُولُ الْإِنسَانُ أَإِذَا مَا مِتُّ لَسَوْفَ أُخْرَجُ حَيًّا * أَوَلَا يَذْكُرُ الْإِنسَانُ أَنَّا خَلَقْنَاهُ مِن قَبْلُ وَلَمْ يَكُ شَيْئًا * فَوَرَبِّكَ لَنَحْشُرَنَّهُمْ وَالشَّيَاطِينَ ثُمَّ لَنُحْضِرَنَّهُمْ حَوْلَ جَهَنَّمَ جِثِيًّا * ثُمَّ لَنَنزِعَنَّ مِن كُلِّ شِيعَةٍ أَيُّهُمْ أَشَدُّ عَلَى الرَّحْمَٰنِ عِتِيًّا * ثُمَّ لَنَحْنُ أَعْلَمُ بِالَّذِينَ هُمْ أَوْلَىٰ بِهَا صِلِيًّا 

((Na Mtu anasema: Hivi nikishakufa kweli nitatolewa nikiwa hai? * Hivi hakumbuki (huyu) Mtu hakika sisi tulimuumba hapo kabla wala hukua kitu?!! * Kwa haki ya Mola wako kwa hakika hasa tutawakusanya na mashetani kisha tutawahudhurisha pembezoni mwa Jahannamu wakiwa tako * kisha tutavua katokana na kila kundi walio wakaidi zaidi mbele ya Mrehemevu * kisha sisi hasa tunajua zaidi wale ambao wanastahiki huo (Moto) kuuingia)) [Maryam 66-70]

Kisha hapo ndio anawageukia hao wahusika wanaostahiki adhabu ya Motoni na kuwambia:

وَإِن مِّنكُمْ إِلَّا وَارِدُهَا ۚ كَانَ عَلَىٰ رَبِّكَ حَتْمًا مَّقْضِيًّا * ثُمَّ نُنَجِّي الَّذِينَ اتَّقَوا وَّنَذَرُ الظَّالِمِينَ فِيهَا جِثِيًّا

((Na hakuna yoyote katika nyinyi ila atauingia, limekua hilo kwa Mola wako ni pitisho imeshapitishwa * kisha tutawaepusha Wachamungu na tutawaacha Madhalimu humo wakiyayatika)) [Maryam 71-72]

Wallahu aalamu wa ahkamu.

1. Tunakubaliana kuwa Allah mtukufu ni mkalimifu asiyefikiwa na upungufu, na Allah mtukufu amejisifu kuwa ni msemaji, naye ameongea na viumbe vyake hata Iblisi aliongea nae, sasa hii Quraani ambayo ni maneno ya Allah Allah aliiumba wapi ndani ya dhati yake au nje ya thati yake? Ikiwa ndani ya dhati yake italazimika kuwa dhati yake amechukua viumbe ndani yake na hiyo ni kasoro ya kuchanganyika na viumbe, kwa sababu yeye ndiye aliyeisema na kwa vile ameisema itakua yeye imemtoka, na kama hakuiumba ndani ya dhati yake italazimika iwe ni dhati iliyojitosheleza isiyokua dhati ya Allah mtukufu, na ikiwa ni hivo itakua ni nani aliyemwambia Mussa: "Nenda kwa firauna hakika amepinduka mipaka" na "Hakika mimi hasa ndiye Mola wako ninabudu mimi" kwani itakua Quraani ndiyo iliyozungumza sio Allah, tunaomba dalili kua Allah aliiumba Quraani pembeni.

JAWABU:

Allah ni mkamilifu asiyefikiwa na upungufu kwa sababu yeye ndiye wa mwanzo kabla ya kila kisichokua yeye, yeye Allah ndiye mkwasi asiyehitaji chochote, na sisi waja akili zetu haziwezi kufikiri nje ya mipaka ya sehemu (fasi) na wakati, basi hatuwezi kabisa kumpata Allah kwa akili zetu kwa sababu yeye Allah mtukufu ndiye aliyeumba sehemu (nafasi) na wakati na vilivyomo ndani yake, kwa hiyo hatumsifu kwa umbo wala mwili, kutokana na hapo inabatilika kuuliza jee Quraani ilikua ndani ya Allah au nje ya Allah? Kwa sababu hakina ndani na nje isipokua chenye umbile kama mtu, na Allah ametakasika na hilo.

Ama Quraani tukufu Allah mwenyewe ametueleza kuwa imo katika ubao uliohifadhiwa (Lauhin Mahfuudh) pia katika (Kitaabun Maknuun) pia katika (Vifua vya waliopewa elimu) kwa hiyo hizo ndizo sehemu zake ambazo Allah ameiumba humo, na hakiingii ndani ya kiumbe isipokua kiumbe tu.

Ama kuhusu maneno aliyoambiwa Mtume Mussa S.A.W. udhahiri wake ni kuwa Mtume Mussa A.S. alifikiwa na maneno aliyotaka Allah ayasikie kwa njia sauti moja kwa moja naye alisikia alitotaka Allah.

Hakika Allah si kitu cha kutokwa na vitu, Allah hazai wala hatokwi na kitu wala haingiwi na kitu, Allah si mwili, shani yake Allah ni atakapo tu kitu kuwa hapo hapo kitu hicho huwa kama alivotaka (kun fayakuun), na huo ndio uumbaji wake, ama sauti na maneno aliyosikia Mussa kwa hakika vyote ni viumbe vya Allah, na kwa vile ni maneno aliyoyaanzisha Allah mtukufu mwenyewe akwa Allah ndiye msemaji na yakawa maneno ni yake, basi kuanzisha kwake maneno ndio usemaji wake Allah mtukufu, ni sawa kwa sauti au ilhamu au muandiko.

Na kama tutakadiria tu kuwa Quraani ndiyo iliyomwambia Mussa A.S. basi maneno ni ya mwanzilishi wake si ya mfikishaji wake, na sisi tunakubaliana kuwa Quraani ni maneno ya Allah, kwa hiyo alisikia maneno ya Allah wala si maneno ya Quraani wala maneno ya maneno.

Na ikiwa fikra ya muulizaji ni kuwa maneno ya Allah si kiumbe kwa sababu imesemwa na Allah, na kwa vile imesemwa na Allah itakua ni maneno yaliyotoka ndani ya dhati yake na kuja nje (astaghfirullahi), basi pia Allah mtukufu aliipuliza roho kwa Baba yetu Adamu A.S. ambaye ndiye jinsi ya watu wote; kwa hiyo vile vile roho za waja hazitakua viumbe; kwa sababu Roho imepulizwa na Allah; na kwa vile ameipuliza -kwa fikra ya muulizaji- italazimika kuwa ilikua ndani ya dhati yake na kuja nje ya dhati hiyo, na sisi hatujui mada ya roho aslan, ama mada ya Quraani tunaijua bila shaka yoyote kuwa ni lugha ya kiarabu ambayo ni kiumbe bila shaka yoyote.

 

2. Allah amtukufu ametueleza kuwa yeye anapotaka kitu hukiambia ((kun)) na hapo hapo kinakua, na neno hilo ((kun)) ni moja ya maneno ya Quraani, kwa hiyo neno la kusema kuwa Quraani ni kiumbe litalazimisha kuwa hiyo ((kun)) nayo alipata ((kun)) yake na hiyo ((kun)) vile vile na hapo italzimika kupatikana mtiririko usiokua na mwanzo, au ibatilike kuwa Allah kaumba kwa ((kun)) au ibatilike kauli ya kusema Quraani ni kiumbe.

JAWABU: 

Neno ((kun)) ni kiumbe kwa dalili huwezi kutamka ((n)) kabla ya kutamka ((ku)) na umri wa kila herufi unaanza kwa kuanza kutamkwa na kumalizika kutamkwa, kwa hiyo hakuna shaka kuwa neno ((kun)) ni kiumbe, nalo ni neno la lugha ya kiarabu ambayo ni kiumbe, hili halina shaka yoyote.

Kwa hiyo maelezo ya Aya tukufu yana kusudio yale, nalo ni amri ya Allah ya kupatisha viumbe, amri hiyo si neno ya kutamkwa kwa sauti na herufi, bali ni kutaka tu Allah kufanyika alichotaka kifanyike huko ndiko kulikoelezwa kwa (kun) na kufanyika kile alichotaka kifanyike kama alivotaka kifanyike ndio (yakuunu) hiyo ni lugha ya kinaaya kwa kuelezea hali si zaidi ya hapo.

Na amri hiyo huitwa amri tanjizii (amripatisha) ukitaka kupata taswira yake tazama ukichomwa sindano kwa ghafla unafanya nini? Ikiwa utashituka au utapiga kelele au utaguna au utafumba macho au utatokwa na machozi, hizo amri za kufanya hivo hata ukafanya zimetoka wapi? Ubongo ndio uliotoa amri hizo lakini si kwa herufi wala sauti, na utekelezaji unatimia kwa kasi kubwa ya ajabu, huo ndio ukaribisho tu wa kuweza kujua amri tanjizii (amripatisha). 

 Wallahu aalamu wa ahkamu.

Asalamu alaykum.

Mtume Nuhu A.S. alipomuomba Allah kwa kusema: "Ewe Mola wangu hakika mtoto wangu ni katika Ahali zangu, na hakika ahadi yako ni haki, na wewe ndiye mwenye hukumu bora kuliko wahukumuji wote" alijibiwa: "Ewe Nuhu hakika huyo si katika Ahali zako, hakika yeye ni tendo sililo jema, na usiniombe usiyo kua na elimu nayo....." Suuratu Huud 46. wakati huo huo Allah anamueleza Mke wa Mtume Nuhu na Mke wa Mtume Luti kuwa waliwafanyia khiyana waume zao. Suuratu Tahriim.

Tumesikia kuwa mtoto yule alipatikana kwa khiyana yaani hatokani na kizazi cha Mtume Nuhu A.S. bali mama yake alifanya khiyana ya uzinifu hali ya kuwa ni mke wa Mtume wa Allah na ndio maana Allah akamkatalia Mtume Nuhu kuwa mtoto huyo ni katika Ahali zake.

Tunaomba ufafanuzi.

JAWABU:

Ubaya ulioje wa kusema kuwa mtoto wa Mtume Nuhu hakua mwanawe halali bali ni tunda la uzinifu kwa khiyana ya kindoa, wenye kusema hilo wako mbali na haki na uhakika, na haki wameikosea, kwa hakika Allah anaeleza kwenye kitabu chake wazi wazi:

وَنَادَىٰ نُوحٌ ابْنَهُ وَكَانَ فِي مَعْزِلٍ يَا بُنَيَّ ارْكَب مَّعَنَا وَلَا تَكُن مَّعَ الْكَافِرِينَ

((Na Nuhu alimwita mwanawe akiwa yuko mbali naye, ewe kitoto changu panda pamoja nasi na usiwe pamoja na Makafiri)) [Huud 42] 

Allah anatuambia kuwa Mtume Nuhu A.S. alimwita mwanawe, halafu atujie mtu atuambie laa hakua mwanawe tumkubalie? Kallaa kisha Kallaa, alikua ni mwana wa Mtume Nuhu A.S. wala hakua tunda la uzinifu wa nje ya ndoa kama wanavodai wabatilifu, wala hakuna shaka katika hili.

Ama kuelezwa Mke wa Mtume Nuhu kuwa alimkhuni Mtume wa Allah hali ya kuwa ndiye mumewe, hiyo si khiyana ya ndoa bali ni khiyana ya Imani kwa unafiki, anasema Imam Qutbu

"(فخانتاهما) بإضمار الشرك وإعانة أهله." اهــ

Waliwafanyia khiyana kwa kuficha ushirikina na kusaidia wahusika wake. [Taisiiru Tafsiir] 

Allah mtukufu ndiye aliyemwambia Mtume wake Nuhu A.S.:

وَأُوحِيَ إِلَىٰ نُوحٍ أَنَّهُ لَن يُؤْمِنَ مِن قَوْمِكَ إِلَّا مَن قَدْ آمَنَ فَلَا تَبْتَئِسْ بِمَا كَانُوا يَفْعَلُونَ * وَاصْنَعِ الْفُلْكَ بِأَعْيُنِنَا وَوَحْيِنَا وَلَا تُخَاطِبْنِي فِي الَّذِينَ ظَلَمُوا ۚ إِنَّهُم مُّغْرَقُونَ (37)

((Na Nuhu alipewa wahyi: Hakika yalivyo hasa hataamini katika kaumu yako isipokua ambae ameshaamini, basi usihuzunike kwa waliyokua wakiyafanya * na tengeneza jahazi kwa hifadhi yetu na uongozi wetu, wala usinikhutubie kuhusu ambao wamedhulumu, hakika hao ni wenye kuzamishwa)) [Huud 36-37]

Kwa hiyo Allah ametueleza wazi kabisa kuwa walioangamizwa kwa Tufani ni wale waliodhulumu, na mtoto wa uzinifu habebeshwi kosa la mama yake, dhulma ni ya mama yake si ya mtoto, basi vipi isemwe kuwa aliangamizwa kwa sababu hakua mtoto halali wa Mtume Nuhu A.S.?!! Hali ya kuwa Allah mtukufu ameshamuambia Mtume wake A.S.

قُلْنَا احْمِلْ فِيهَا مِن كُلٍّ زَوْجَيْنِ اثْنَيْنِ وَأَهْلَكَ إِلَّا مَن سَبَقَ عَلَيْهِ الْقَوْلُ

((Tukasema: Chukua ndani yake (hiyo jahazi) katika kila (wanyama) pea wawili na ahali zako isipokua ambae neno limeshamtangulia)) [Huud 40].

Kutanguliwa na neno, yaani hukumu ya kuangamizwa na kuwa si katika ahali zake watakaokoa, nalo liko wazi kuwa katika ahali zake wako waliovuliwa katika hukumu ya kuokoka, na hao bila shaka ni Mke wake na Mwanawe huyo Allah awalaani.

Kwa hiyo neno lake Allah mtukufu 

قَالَ يَا نُوحُ إِنَّهُ لَيْسَ مِنْ أَهْلِكَ ۖ إِنَّهُ عَمَلٌ غَيْرُ صَالِحٍ

((Alisema (Allah): Ewe Nuhu hakika huyo si katika Ahali zako, hakika hasa ni tendo lisilo jema)) [Huud 46]

Aya hii imekuja katika kisomo chengine

إِنَّهُ عَمِلَ غَيْرَ صَالِحٍ

((Hakika yeye alitenda lisilo jema.))

Na hiyo iliyotajwa hasa ndiyo sababu ya kuangamizwa kwake na kuvuliwa katika hukumu ya Ahali wa Mtume wa Allah S.A.W. hata kama ni Mtoto wake halali lakini kujitoa kwake nje ya utiifu kumemvua katika hukumu, na hapo tunapata fundisho kubwa sana kuwa asiyekuwemo katika njia ya uchamungu ni mwenye kuangamia tu hata kama atakua ni mtoto wa Mtume.

Imekuja katika hadithi sahihi: ((Na ambae atacheleshwa na matendo yake, hatatangulizwa na nasabu yake)).

Na imesemwa kuwa kosa la Mwana huyo wa Mtume Nuhu lilikua ni kukataa amri ya kupanda Jahazi, kwa hiyo iliposemwa kuwa ni tendo lisilo jema yaani lile alilokaidika ndani yake, na katika kisomo "alitenda lisilo jema" iko wazi kabisa.

Wabillahi Taufiiq

Wallaahu Aalamu.

 

 

 

 

SUALI:

Asalam alaikum warahmatullah wabarakatuh.

Kwanza natoa shukran za dhati kwa uongozi mzima wa ukumbi huu wa www.ibadhi.com kwa elimu kubwa tunayoipata kwa wakati wake MashaaAllah.

Siku ya jana nilipokea ujumbe uliotoka kwa mshia mmoja aliyeko Iran ambao una anuani UTHIBITISHO KATIKA VITABU VYA KISHIA KUWA QURAAN HII TULIONAYO IMEBADILISHWA NA INA MAPUNGUFU.

Basi tumeona dharura ya kuuliza ni kweli kuwa Quraani imebadilishwa kama inavodaiwa?

JAWABU:

Tunashukuru sana kupata ujumbe wako unaodhamini suali kupitia utata uliofikishwa kwenu kutoka kwa Mashia, Allah atuhifadhi na shari za wabatilifu wote.

Katika mambo ya lazima kuyaamini ni kuwa hakuna mkweli zaidi kuliko Allah mtukufu, na katika hilo zimekuja Aya mbili katika Quraani tukufu katika Suuratu Nisaa ya 87 na 122, na ukianza tu kusoma Quraani Aya ya pili ya sura ya pili inasema:

ذَٰلِكَ الْكِتَابُ لَا رَيْبَ ۛ فِيهِ ۛ هُدًى لِّلْمُتَّقِينَ

((Hicho ni Kitabu hakuna shaka ndani yake ni uongofu kwa Wachamungu)) [Baqarah 2]

na Kitabu maana yake ni kilichoandikwa, kwa hiyo Allah mtukufu alimteremshia Mtume wetu S.A.W. Kitabu kiitwacho Quraani, na muhali kuwa Quraani haikuandikwa katika uhai wa Mtume S.A.W. kwa sababu hakiwi Kitabu bila ya kuandikwa na kusomwa, na katika kusomwa ndio kikaitwa Quraani yaani ni chenye kusomwa sana bila nafsi kushiba kisomo chake.

Kwa hiyo fikra ya kuwa Quraani ilikusanywa na kuandikwa katika zama za Khalifa wa Tatu Othman bin Affaan, kwetu sisi fikra hiyo haipo, bali tunaona alichokifanya Othman ni kukataa misahafu iliyoongozewa tafsiri, na kulazimisha Msahafu kubakia katika andiko lake la asili kama ilivyoteremshwa, si zaidi ya hapo, nalo ni jambo zuri bila shaka yoyote.

Allah mtukufu katika Quraani anatuambia:

إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَإِنَّا لَهُ لَحَافِظُونَ

((Hakika sisi hasa ndio tulioteremsha ukumbusho na hakika sisi hasa ndio wenye kuuhifadhi)) [Al Hijri 9].

Amepokea Imam Rabii bin Habib -Allah amridhie- katika Musnad kuwa Imam Abu Ubaidah -Allah mridhie- alisema: Imenifikia kuwa Mtume S.A.W. alikua ikimteremkia Aya anasema:

«اِجْعَلُوهَا فِي سُورَةِ كَذَا وَكَذَا وَفِي مَوْضِعِ كَذَا» وَمَا تُوُفِّيَ رَسُوْلُ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلاَّ وَالقُرْآنُ مَجْمُوْعٌ مَتْلُوٌّ.

((Iwekeni katika sura kadha na kadha, au katika sehemu kadha wa kadha)) na hakufa Mtume wa Allah ila baada ya kuwa Quraani yote imeshakusanywa na inasomwa. [Rabii 15].

Na katika nuskha nyengine ya riwaya hii imekuja kuwa Mtume S.A.W. alikua akisema: ((Iwekeni katika sura kadha katika sehemu kadha)).

Kwa hiyo hakuna shaka kuwa Msahafu huu tulionao leo ndio Quraani ile ile iliyoteremshwa kwa Mtume wetu S.A.W. bila kupungua kitu wala kuongezeka kitu, kilichofanyika katika mikono ya Waislamu ni uboreshaji wa kuweka alama za kudhibiti maneno yake na visomo vyake tu, nayo ni sharafu kubwa inayohakikisha kuhifadhiwa Quraani tukufu kama alivoahidi Allah mtukufu, na miongoni mwa waliopata Sharafu hiyo ni Mwanachuoni Muomani Al-Khalil bin Ahmad Al-Farahidi Allah amridhie.

Basi kwa hakika Quraani hii ndiyo yenye makubaliano ya Umma wote kizazi kwa kizazi karne kwa karne tokea zama na Mtume wetu S.A.W. mpaka hivi leo na mpaka Kiama kitasimama.

Amepokea Imam Rabii bin Habiib katika Athari alizotolea Hoja kwa wapinzani wake kuwa Imam Jabir bin Zaid Allah amridhie alisema: Aliulizwa Ibnu Abbaas Allah amridhie, jee! Quraani imeongezwa au umepunguzwa? Naye akajibu kwa kusema: Amesema Mtume wa Allah S.A.W.: ((Allah amlaani mwenye kuongeza katika Kitabu cha Allah)) na akasema: ((Mwenye kuikana herufi moja ameikana Quraani yote)).

Amesema Imam Jabir bin Zaid Allah amridhie: Amesema Uqubah bin Aaamir Al-Juhani: "Alitusalisha Mtume wa Allah S.A.W. sala ya Alfajiri basi akasoma muawwadhataini (suuratu Al-Falaq na suuratu Nnaasi) basi alisema: ((Ewe Uqubah, hakika sura hizi mbili ni bora ya sura katika Quraani na Zaburi na Injili na Taurati)) na kuna watu wanasema kuwa sura hizo mbili si katika Quraani kwa hakika hao wamesema uongo na wameingia katika makosa.

Amesema Ibnu Abbaas Allah amridhie: "Lau kutakua na mtu aongeze ndani yake au apunguze basi mtu huyo atakua ni kafiri mbele ya Umma wote"

Na katika yenye kuhuzunisha sana ni kukutia katika vitabu tegemewa vya hadithi yenye kuonesha kuwa Quraani imechezewa kama ilivyo katika Sahihi Al-Bukhari na Muslim katika riwaya ya Alqamah kuwa alitakiwa na Sahaba Abu Dardaa -Allah amridhie- asome suuratu Allayli kama alivyoisikia kwa mwalimu wake Sahaba Abdullahi bin Massoud -Allah amridhie- basi Alqamah akasoma "Wallayli idhaa yaghshaa * wannahaari idhaa tajallaa * wadhakari wal-unthaa." Hapo Abu Dardaa akasema: Naapa wallwaahi namna hivi ndivyo nilivyoisikia kutoka katika mdomo wa Mtume wa Allah S.A.W. na hawa watu hapa wananitaka niisome: "Wamaa khalaqa dhakara wal-unthaa" wallwaahi siwafuati. Na riwaya hii imekaririwa katika Sahihi Bukhari na Muslim zaidi ya mara moja.

Pia imepokewa kuwa Sahaba Abdullahi bin Massoud -Allah amridhie- alikua akizikwarua Muawadhataini (Suuratu Al-Falaq na Suuratu Nnaasi) na akisema kuwa hizo mbili si katika Quraani.

Kwa hakika sisi tumtakasa Sahaba Abdullahi bin Massoud ambae Mtume S.A.W. alikua akitaka kusikiliza Quraani akimtaka Sahaba huyu amsomee Quraani, hata kufikia Mtume S.A.W. kusema: "Mwenye kutaka kusoma Quraani kama ilivyoteremshwa basi aisome kwa kisomo cha Ibnu Ummi Abdi" sisi tunamtakasa na hayo waliyomnasibisha nayo wabatilifu, kama tunavomtakasa na hayo Abu Dardaa -Allah amridhie-.  

Kwa ufupi, kwetu sisi hakuna fikra wala athari yoyote ya kuonesha kuwa Quraani imepunguzwa au imezidishwa au imechezewa, hata hukumu ya kurujumiwa mzinifu mume au mke kwetu sisi imethibiti kwa njia ya Sunna na si kwa njia ya Aya iliyofutwa kisomo chake na kubakia hukumu yake kama wanavyodai Masunni.

Wabillahi taufiqi.

Wallahu aalamu wa ahkamu.

SUALI:

Asalaamu alaykum wa rahmatullahi wa barakatuh.

Tulifuatilia mada ya Quraani ni kiumbe baina ya Sh. Abu Hamed Al Sawafi kwa upande wa Ibadhi na Masheikh kadhaa walioko U.K. Sh. Salim Khatib na Sh. Muhammad Awesi na Sh. Youssuf Anaufali kwa upande wa Sunni.

Tija ya mada hiyo ilifikia kuwa Quraani lafdhi ni kiumbe ama Quraani maana Sh. Abu Hamed Al Sawafi akasema ni kwa mujibu wa neno husika ikiwa mkusudiwa ni muumba basi si kiumbe ama ikiwa ni kiumbe basi ni kiumbe, ama Masheikh waliobaki walisema kuwa Quraani maana si kiumbe, lakini Sh Abu Hamed Al Sawafi alisema kuwa Quraani hiyo haipo na alitaka nakala za Wanavyuoni waliothibitisha Quraani maana, hapa aliletewa neno la Al-Imamu Saalimi akiwa amesema: "Vile vile maana (imeumbwa) usiwe na shaka." na yeye bila shaka ni moja katika Maimamu wakubwa katika Ibadhi.

Sasa Jee! Maana za maneno ya Allah pia zimeumbwa?

JAWABU:

Amesema Imamu Nuurudini Assaalimi Allah amrehemu katika Jauhari Nidhaami

والحــق ما قالت بـه الأعــلام * بأنـــــــه لـربـنــــــــا كــــــــلام
ووحيــه وأنــــه تنــزيلــــــــه * سبحـانـــه صــح لنــــا دليـلــــه
لكن أقول الأحرف الملحوظه * في الكتــب من ألسننا ملفـوظــه
بأنهـــا مخلوقـــــة للبـــــاري * قلت كـــذا المعـنى فلا تمـــاري
لأنهـــا مظــروفــة للأحـرف * وكل مظروف حدوث فاعـــرف
وذاك غيـــر علمـــه تعــــالى * وإن يكنــه يعلمــــه كمـــــــــالا
فالعلــم والمعلـوم ليــس واحدا * كالضرب والمضروب قد تباعدا
وأنــه فــي اللوح قطعا رسما * كذاك أيضا في صدور العلمـــا
وذاك مخلـوقــان هل تقـــول * يحــوي القديـم حــادث منـقــول

"Na haki ni yale waliyoyasema Maulamaa, ya kuwa Mola wetu anayo maneno, na wahyi wake, na kuwa huo ni uteremsho wake (Allah) aliyetakasika, na dalili yake imesihi kwetu. Lakini nasema: Herufi zinazotambulika katika vitabu vinazotamkwa na ndimi zetu, ya kuwa hizo ni viumbe vya Muumbaji, ninasema pia Maana (ni kiumbe) usiwe na shaka; kwa sababu ni vichukuzwi vya herufi, na kila kuchukuzwi kimetokeza utambue. Na hiyo sio elimu yake aliyetukuka, hata kama ni mwenye kuijua kiukamilifu, kwani kujua na kijulikanwacho si kitu kimoja, kama kupiga na kipigwacho ni viwili tafauti, na kwa hakika katika Lauhi -bila shaka- imeandikwa, vile vile katika vifua vya Maulamaa, na hivo viwili ni viumbe, jee! utasema kuwa cha tangu (kisichokiumbe) kimechukuliwa na kilichotokeza (kiumbe) chenye kuchukuliwa?."

Haya ndiyo maneno ya Imamu Assaalimi Allah amridhie, nayo hayana doa lolote, wala hayapingani na yaliyofafanuliwa katika mada husika, kwa sababu Imam Assaalimi katika beti zake hizi anatuambia kuwa Maneno ya Allah ni lafdhi na maana, na sio maana peke yake wala lafdhi peke yake, na maana sio kilichomaanishwa ambacho ndio kusudio, na dalili ni kuwa maana ni madhruufun yaani imechukuliwa na herufi zinazofanya neno, na kisichokua kiumbe hakichuliwi na kiumbe, kwa hiyo kilichomaanishwa kupitia hiyo maana aliyoizungumza Imam Saalimi Allah amridhie ndicho tulichokusudia kukieleza katika mada husika; ili kuwepesisha ufahamu kwa watu wa kawaida bila kuwapa uzito ndani yake, ama kiuhakika maana imechukuliwa na neno, nayo ndiyo inayobainisha kusudio; kwa hiyo neno na maana vyote ni viumbe ama kusudio ima litakua ni kiumbe au si kiumbe.

Wabillahi Taufiqi.

Wallahu Aalamu wa Ahkamu. 

SUALI:

Asalamu Alaykum.

Jee! Kuna ufafanuzi wowote kuhusu hizi Imani za Asmaa wa Sifaati, Tauhidi Rububiyah na Uluuhiyah, tunataka kujua Imani hizi zina nafasi gani kwetu sisi Ibadhi?

Jazaakumu Allahu khairan.

JAWABU:

Masuala haya siku zote huwa ni tija ya ufafanuzi wa Wanavyuoni katika maandiko yao ili kuwepesisha ufahamu wake kwa wanafunzi na waumini wa kawaida, wameieleza Tauhidi kwa kuzingatia mambo mawili:-

La kwanza ni kuhitajia kila kiumbe kwa Muumba wake ambaye ni Allah mtukufu bila ya yeye kuhitajia chochote katika viumbe vyake, basi Allah mtukufu ndiye aliyepatisha kila kisichokua yeye, yaani kila kiumbe, na yeye Allah mtukufu ndiye mwenye kusimamia mamlaka yake, uumbaji ni wake na amri ya kuvitawala na kuvisimamia ni yake peke yake, na kwa kuzingatia upande huu anakua ndiye Rabbu na hapa inapatikana Tauhidi rububiyah.

Jambo la pili ni kuzingatia kustahiki kwake ibada za waja wake bila ya kushirikishwa na chengine chochote, na hapa ndipo inapopatikana Tauhidi uluuhiyah, yaani Tauhidi ya Uungu, na uhakika wa Uungu ni kuabudiwa, kwa hiyo, kama alivokua Allah mtukufu ni mpweke katika kupatisha viumbe na kuvisimamia vile vile ni mpweke katika kustahiki ibada za waja wake, hana mshirika katika yote mawili.

Ama Tauhidi na Asmaa wa Sifaati, hili wameliweka Masalafi ambao maarufu wanajulikana kwa jina la Mawahabi, nalo wameliweka ili kupitisha itikadi zao pofu za kumuitakidi Allah kuwa na sifa za viungo na harakati, na kuwakufurisha kwa kuwatoa nje ya Uislamu wale wote waliopingana na wao katika kumsifu Allah kwa sifa hizo za viungo na harakati nao wamewatungia jina ambalo Allah hakuliteremshia hoja wala dalili wamewaita Muattilah, uitaji wa bidaa hakuwahipo Mtume S.A.W. kufundisha uitaji huo.

Sisi hatuna shaka katika uhaki wa majina ya Allah mtukufu na kusifika Allah mtukufu lakini yote hayo elimu yake inapatikana katika Tauhidi Rububiyah na Tauhidi Uluuhiyah, bila ya hii ya Asmaau wa Sifaatu.

Wallahu Aaalamu wa ahakamu.

Wabillahi Taufiq. 

Subscribe to this RSS feed